Phan's space

Kinh nghiệm làm chủ nhiệm giỏi

Posted on: May 5, 2010

Kinh nghiệm làm chủ nhiệm giỏi: Giáo viên chủ nhiệm phải là người mẹ thứ hai

GVCN thương yêu, gần gũi học sinh như người mẹ thứ hai. Ảnh: H. Triều

Trong cuộc đời “làm thầy” thì giáo viên chủ nhiệm (GVCN) là người vất vả hơn cả. “Trăm dâu đổ đầu tằm”, từ công tác chất lượng, số lượng, rồi đến việc thu nộp các loại quỹ… tất tần tật đều đổ lên vai người làm công tác chủ nhiệm.

Ngay từ khi chập chững vào đời, bắt đầu học lớp 1 (thậm chí ngay từ khi học mẫu giáo) các em đã được GVCN tập cho làm quen với thế giới xung quanh. Các em đi thưa về chào, tham gia hoạt động tập thể…. Nếu GVCN xử lí không khéo có khi làm tổn thương đến một đời người. Lên đến cấp 2, cấp 3, GVCN không những là “huynh trưởng” mà còn là trọng tài, thay mặt cha mẹ của các em ở trường. GVCN không chỉ đơn thuần dạy chữ mà còn dạy cho các em nhân cách làm người. Nói như vậy không phải là xem thường các nhân tố khác. Lực lượng tham gia công tác giáo dục bao gồm gia đình, nhà trường và xã hội. Vai trò của gia đình phải là đầu tiên, nhưng có những gia đình thiếu kiến thức sư phạm, có khi phản giáo dục, đi ngược lại với sự giáo dục ở nhà trường. Đã có những người khi dạy con không nghe lại chửi: “Mày học với thằng nào, con nào…”.

Tôi đã chứng kiến một số trường hợp phụ huynh đến đánh đập học sinh tại sân trường. Có người còn đến đánh giáo viên, hiệu trưởng trước mặt học sinh. Vừa rồi gia đình tôi đang ăn cơm trưa thì có một phụ nữ trong làng dắt con đến gặp vợ tôi (là giáo viên chủ nhiệm lớp 9). Chị ta nói: “Tại sao tôi cho con tôi nộp 550 ngàn đồng mà cô chỉ ghi 500 ngàn đồng?”. Vợ tôi lôi sổ sách ra để chứng minh thì chị ta cứ bù lu bù loa. Còn tôi thì nghĩ, dạo này bà xã bị bệnh cao huyết áp, học sinh lên nộp nhiều có khi ghi nhầm lẫn. Một người nông dân mà đến nhà cô giáo chủ nhiệm của con mình kiện cáo chắc là đúng rồi. Sợ bà con xung quanh chê cười, tôi đành rút ra 50 ngàn đồng bảo ghi vào sổ cho chị ta. Hai mẹ con ra ngoài đường một lúc rồi chị ta lại kéo con vào nhà tôi làm ầm lên. Mặc cho đứa con cãi lại chị ta vẫn khăng khăng ép con nói đã nộp hơn 100 ngàn đồng nữa. Nghe to tiếng, bà con lối xóm chạy đến. Có người nói: “Chị đã hai lần ăn trộm xe đạp và đồng hồ của hàng xóm”, nghe vậy chị ta mới chịu về.

Những gia đình như trên thì việc giáo dục con cái phải dựa vào nhà trường và xã hội. Thông thường xã hội giải quyết “cái ngọn”. Các tổ chức đoàn thể, chính quyền can thiệp khi sự việc đã rồi. Người tiếp xúc với các em nhiều nhất ở trường vẫn là GVCN. Hiệu phó chuyên môn phải chú ý vấn đề này để bố trí cho GVCN dạy ở lớp đó nhiều tiết hơn. Phải chọn những giáo viên thật tâm huyết làm công tác chủ nhiệm. GVCN phải biết thương yêu học sinh như chính con mình. Những GVCN giỏi là những giáo viên biết cảm hóa được những học sinh cá biệt. Ở tỉnh tôi có nhiều trường khi học sinh bỏ học thì cho vào danh sách học sinh “chuyển trường” theo bố mẹ đi làm ăn ở trong Nam để đạt tiêu chí phổ cập. Nếu các tỉnh ở miền Nam cũng như thế thì biết cho “chuyển trường” vào tỉnh nào nữa? Rõ ràng công tác duy trì số lượng là căn cứ vào tài năng của GVCN.

Có thể nói, vai trò của GVCN rất lớn. Mỗi giáo viên được giao làm công tác chủ nhiệm phải xác định được trách nhiệm và nghĩa vụ của mình. Muốn giáo dục học sinh cá biệt hướng thiện, đi theo quỹ đạo của nhà trường, trở thành người công dân có ích cho xã hội thì GVCN phải thực sự là người mẹ thứ hai của các em.

H.M.Đ (Quảng Bình)

Kinh nghiệm làm chủ nhiệm giỏi: Cầu nối giữa nhà trường và gia đình

Cô chủ nhiệm luôn bên cạnh các em (ảnh minh họa). Ảnh: H.Triều

Hiện trạng bạo lực học đường ngày một gia tăng, đang là mối quan tâm hàng đầu của ngành giáo dục trong việc tìm kiếm giải pháp khả thi để ngăn chặn và chấm dứt tình trạng này. Câu hỏi được đặt ra chính là vai trò của giáo viên chủ nhiệm (GVCN) có tầm quan trọng như thế nào để “cảm hóa” và điều chỉnh hành vi cho các em?

Sâu sát đến từng học sinh của lớp mình

Vai trò của GVCN khác với những thầy cô giáo dạy bộ môn ở chỗ, ngoài việc dạy học theo sự phân công thì GVCN còn kiêm thêm công tác chủ nhiệm với lớp mà nhà trường đã giao. Như vậy, GVCN phải thực hiện triệt để việc dạy cá thể hóa cho nhóm đối tượng học sinh của mình. Làm sao GVCN phải hiểu được cá tính và năng lực của từng em? Muốn được như vậy, GVCN phải tiếp cận từng học sinh bằng nhiều hình thức, nhiều con đường khác nhau một cách khéo léo như theo dõi tình hình học lực, hạnh kiểm của các em ngay khi mới nhận lớp vào đầu năm học. Từ đó, GVCN đề ra hướng giải quyết cụ thể đối với từng nhóm học sinh với mục đích đưa các em vào “guồng máy” chung của lớp mà không làm cho các em cảm thấy mình bị “kỳ thị” hay bị “phân biệt đối xử”. Công việc này không dễ chút nào đối với những giáo viên còn “non” trong quá trình làm công tác chủ nhiệm. Nó đòi hỏi GVCN phải thật sự nhẫn nại, phải yêu nghề, yêu công việc “làm dâu trăm họ” này thì mới vượt qua những khó khăn trước mắt để tìm hướng đi tốt nhất cho các em. Đi sâu đi sát đến các em để GVCN hiểu được những tâm tư, nguyện vọng của các em, nắm được những băn khoăn mà các em không biết chia sẻ hay không dám bày tỏ cùng ai. Đây cũng có thể là mối dây của những hành vi tiêu cực khi các em không kiềm chế nổi khi gặp “chuyện”. Bởi vậy, sâu sát đến từng học sinh giúp GVCN có cái nhìn phổ quát hơn về từng học trò của mình. Từ đó, GV sẽ chọn lựa những giải pháp giúp các em phát triển tốt hơn về cá thể cũng như tinh thần tập thể.

Liên hệ thường xuyên với giáo viên bộ môn

Công việc này tưởng chừng đơn giản nên nhiều GVCN đã bỏ qua, không để ý tới và chỉ đến khi “đụng chuyện” mới chạy nháo nhào để hỏi han thầy A, cô B về em học sinh này, em học sinh kia thì lúc đó sự việc đã đi xa tầm kiểm soát của GVCN rồi. Những hành vi bạo lực đã xảy ra rồi thì khó mà kìm lại được. Một việc làm rất bình thường như những cuộc xã giao khác trong đời sống, GVCN phải là người hỏi thăm những thầy cô giáo bộ môn về học trò của mình, xem có em nào có những biểu hiện khác thường trong học tập hoặc có hành vi ứng xử không tốt ngay trong tiết học của các giáo viên bộ môn hay không? Từ đó, GVCN nắm được mấu chốt của vấn đề ngay từ đầu mà có hướng giải quyết “êm xuôi” không để những mâu thuẫn giữa học sinh với học sinh, giữa thầy cô giáo bộ môn với học sinh xảy ra… Việc liên hệ với các thầy cô giáo bộ môn, tôi cho rằng là việc làm thiết thực nhất để GVCN nắm thêm được nguyên căn của những mâu thuẫn, những bất hòa xảy ra trong lớp của mình. Có như vậy, những hành vi bạo lực trong học đường sẽ giảm ngay, không còn chỗ đứng nữa.

Liên hệ với gia đình học sinh

Ngoài việc liên hệ với các thầy cô giáo bộ môn để tìm hiểu và uốn nắn các em thì việc liên hệ với gia đình cũng không kém phần quan trọng trong quá trình “thu phục và cảm hóa” các em. Bởi gia đình cũng là một trường học thu nhỏ, là nơi các em tiếp tục “học ăn, học nói, học gói học mở” và hoàn thiện nhân cách sống nơi chính gia đình của các em. Đã có bao nhiêu trường hợp bạo lực học đường xảy ra mà GVCN không hề liên hệ với gia đình hay chỉ liên hệ một cách hình thức, qua loa mà không đi sâu vào việc tìm hiểu căn nguyên nơi gia đình của các em? Tìm hiểu gia cảnh của các em sẽ giúp GVCN hiểu được bản chất của vấn đề một cách tường tận hơn. Trên thực tế, đã có nhiều trường hợp do các em bị cú sốc quá nặng ở gia đình dẫn đến tâm lý không ổn định, mất thăng bằng trong sự suy nghĩ và dẫn đến những tiêu cực mà ta tạm gọi là biểu hiện của “bạo lực học đường”, nhưng GVCN không hề biết, vì không có mối liên hệ với gia đình thường xuyên. Tôi thấy việc liên hệ với gia đình sẽ giúp đôi bên cùng có lợi: GVCN sẽ hiểu rõ về gia cảnh để có những cách giáo dục cho phù hợp mà không làm tổn thương đến tinh thần các em, không làm cho các em cảm thấy bị cô lập ngay tại lớp vì thái độ của GVCN và của chính bạn bè trong lớp. Gia đình cũng được nhà trường cung cấp những thông tin về những biểu hiện khác thường của con em mình. Từ đó, GVCN thay mặt nhà trường cùng với gia đình có những biện pháp nhằm “kéo” các em trở về với “cái thiện” trong con người các em hay giúp các em học tập ở những gương sáng xung quanh mình.

Qua những phân tích trên, tôi cho rằng GVCN giỏi phải là người rất kiên nhẫn, rất bản lĩnh và phải là một mẫu người “làm dâu trăm họ” tốt, bởi một lẽ, GVCN vừa phải hiểu tâm sinh lý các học trò của mình, vừa phải tạo mối đoàn kết liên đới với giáo viên dạy bộ môn trong việc giáo dục các em. Làm được những điều này, GVCN sẽ hoàn thành được trọng trách mà nhà trường, gia đình đã giao phó trong việc “Tiên học lễ, hậu học văn” cho các em.

Trần Minh Duy (Trường Quốc tế Việt Úc)

Theo Báo Giáo dục online

About these ads

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: